Mutlaklar ve Ağaçlar

Geçtiğimiz yaz eğitimin başlarında, meditasyon üzerine konuştuğumuz bir gün, katılımcılardan biri şu soruyu sordu: Meditasyon derslerine gelenlere her zaman bir terapiste gidebilecekleri hatırlatılabilir mi? Bir basit soru, birçok ön kabulü ifşa ediyor. Soruyu soran kişi, gittiği bir meditasyon kursunun birçok kişi için epey tetikleyici bir içeriğinin olduğunu fark etmiş. Kendisi halihazırda terapi aldığı için güvende olduğunu ve kurstan faydalandığını ama başkalarının kötü yönde etkilenebileceğini gözlemlemiş. Bir meditasyon hocasının öğrencisini terapiste yönlendirmesinin garip olacağını düşünmüş ki bu soruyu sorma gereği duyuyor. Çünkü -yer yer manşetlerde yer yer satır aralarında- şu var: Meditasyon mutlak bir iyileşme kürüdür. Aklınıza gelebilecek her şeye iyi gelir. Oysa bir süre meditasyon yapan herkes bunun böyle olmadığını bilir. Ama yine de rahatça konuşamayız. Sinirbilimci ve kendi de bir meditasyon uygulayıcısı olan Dr. Willoughby Britton de uzun süre meditasyonun "karanlık yüzü" hakkındaki gözlemlerini kendine saklamış. Ta ki danışanları arka arkaya yaşadıkları olumsuz deneyimleri ona aktarana kadar. Fark etmişler ki meditasyonla ilgili yapılan bilimsel araştırmaların çok büyük bir kısmı bir tür iyimser "önyargı" taşıyor. Çalışmalar meditasyonun parlak taraflarını ortaya çıkarmak istercesine yan etkiler ölçülmeden ya da izlenmeden tamamlanıyor, sorulan sorular daha ziyade bir an önce "olumlu" şeyleri bulmaya yönelik. Amacı, öyle ya da bu şekilde "bağlantı kurmak" olan bir pratik, bazılarımızı desteklerken, beslerken ve dengelerken; bazılarımız için işler çok ters bir yönde seyredebilir. Sanırım tek yapmamız gereken bunun normalliğini kabul ve ilan etmek. Ancak o zaman bu bazı kişiler, araştırmalarda sınır dışı edilen adsız azınlıklar, hesaba katılmayan yüzdeler olmaktan çıkabilirler. Belki böylece bu pratikler mutlak ve dogmatik (ve bu yönüyle ister istemez baskıcı) olmaktan ya da bir trend ya da moda olmaktan kurtulabilirler. Belki böylece meditasyon (ya da yoga) hocaları olarak, pratiğin etkileri hakkında açık ve şeffaf davranmanın ve yeri geldiğinde öğrencileri uzmanlara yönlendirmenin sadece bir opsiyon değil, bir sorumluluk olduğunu anlayabiliriz.


"Tamam da meditasyonda zorlanmak geçici bir şey değil midir?" diyebilirsiniz. Ya da belki de çok sık duyduğumuz üzere bütün bunlar, "sürecin bir parçası" mı